Almanca Genitiv (İsmin -in Hali): Konu Anlatımı, Artikel Tablosu ve Örnek Cümleler

Almanca Genitiv, Türkçedeki ismin -in haline karşılık gelen ve sahiplik bildiren haldir: das Auto des Vaters (babanın arabası), die Tasche der Frau (kadının çantası). Genitiv’i bulmak için Wessen? (kimin?) sorusu sorulur; bu yüzden Türkçedeki tamlayan ile çok benzer çalışır. Almanca dört halden günlük konuşmada en az kullanılanıdır; konuşmada çoğu zaman von + Dativ tercih edilir, ama yazılı dilde, resmî metinlerde ve bazı edatlardan sonra mutlaka bilinmesi gerekir. Genitiv genellikle A2–B1 seviyesinde öğretilir. Bu yazıda Genitiv artikel tablosunu, isimlerin aldığı ekleri, özel isimleri, Genitiv alan edatları, sıfat çekimini ve örnek cümleleri bulacaksınız.

Almanca Genitiv Artikel Tablosu

ErilNötrDişilÇoğul
Belirli artikeldes Mannesdes Kindesder Frauder Kinder
Belirsiz artikeleines Manneseines Kindeseiner Frau— (von Kindern)
Olumsuzkeines Manneskeines Kindeskeiner Fraukeiner Kinder
İyelik (mein)meines Vatersmeines Kindesmeiner Muttermeiner Eltern

Kural kısaca şöyledir: eril ve nötr isimlerde artikel des / eines olur ve isim de ek alır (-s ya da -es); dişil ve çoğul isimlerde artikel der olur ve isim ek almaz.

Almanca Genitiv artikel tablosu: des Mannes, des Kindes, der Frau, der Kinder, eines, einer, meines, meiner
Almanca Genitiv artikel tablosu: des Mannes, des Kindes, der Frau, der Kinder, eines, einer, meines, meiner

Kısaca

  • Genitiv = ismin -in hali; soru: Wessen? (kimin?).
  • Eril/nötr: des … -s/-es · dişil/çoğul: der ….
  • Genitiv ismi, sahip olunan isimden sonra gelir: das Haus des Lehrers (öğretmenin evi).
  • Özel isimlerde yalnız -s eklenir ve isim önde durur: Annas Buch.
  • Konuşmada çoğu zaman von + Dativ: das Auto von meinem Vater.

Almanca Genitiv Nedir?

Almancada isimler cümledeki görevlerine göre dört hal alır: Nominativ (yalın), Akkusativ (-i hali), Dativ (-e hali) ve Genitiv (-in hali). Genitiv en çok bir şeyin kime ya da neye ait olduğunu göstermek için kullanılır. Türkçeden farklı olarak Almancada sahip olan isim arkaya gelir:

TürkçeAlmancaSıralama
babanın arabasıdas Auto des Vatersaraba ← babanın
kadının çantasıdie Tasche der Frauçanta ← kadının
çocuğun adıder Name des Kindesad ← çocuğun
öğrencilerin kitaplarıdie Bücher der Schülerkitaplar ← öğrencilerin

Bütün hallerin karşılaştırması için Almanca ismin halleri, diğer haller için Almanca Dativ ve Almanca Akkusativ yazılarımıza bakabilirsiniz.

Almanca Akkusativ, Dativ ve Genitiv Farkı

HalSoruTürkçe karşılığıEril artikelÖrnek
NominativWer? Was?yalın halderDer Mann kommt.
AkkusativWen? Was?-i halidenIch sehe den Mann.
DativWem?-e halidemIch helfe dem Mann.
GenitivWessen?-in halides … -sDas ist das Auto des Mannes.

Genitiv diğer hallerden iki noktada ayrılır: eril ve nötr isimlere de ek gelir (des Mannes), ve Genitiv ismi çoğunlukla başka bir ismin arkasında durur (das Auto des Mannes).

Almanca Zincirleme Genitiv

Türkçede “arkadaşımın annesinin evi” gibi zincirleme yapılar Almancada da Genitiv ile kurulur, ama sıra terstir:

AlmancaTürkçe
das Haus der Mutter meines Freundesarkadaşımın annesinin evi
der Name des Lehrers meiner Tochterkızımın öğretmeninin adı
die Farbe des Autos meines Brudersağabeyimin arabasının rengi

Konuşmada bu kadar uzun zincirlerden kaçınılır; das Haus von der Mutter meines Freundes gibi von ile karışık biçimler de duyulur.

Almanca Genitiv’de -s ve -es Ekleri

Almanca Genitiv’de -s ve -es ekleri: des Vaters, des Mannes, des Hauses, des Studenten, Annas Buch, von + Dativ
Almanca Genitiv’de -s ve -es ekleri: des Vaters, des Mannes, des Hauses, des Studenten, Annas Buch, von + Dativ
DurumEkÖrnek
çok heceli isimler-sdes Lehrers, des Computers, des Zimmers
tek heceli isimler (çoğunlukla)-esdes Mannes, des Tages, des Buches
-s, -ß, -x, -z ile bitenler-esdes Hauses, des Fußes, des Satzes
n-çekimi alan eril isimler-n / -endes Studenten, des Kollegen, des Menschen
yabancı kökenli bazı isimler-sdes Hotels, des Autos, des Handys

Birçok tek heceli isimde hem -s hem -es doğru kabul edilir (des Tags / des Tages); -es yazı dilinde daha yaygındır. -s, -ß, -x, -z ile bitenlerde yalnız -es kullanılır; -sch ve -st ile bitenler de çoğunlukla -es alır (des Tisches, des Gastes). der Name ve der Gedanke gibi birkaç isim ise -ns alır: des Namens.

Almanca n-Çekimli İsimlerde Genitiv

NominativGenitivTürkçe
der Studentdes Studentenöğrencinin
der Kollegedes Kollegeniş arkadaşının
der Jungedes Jungenoğlanın
der Herrdes Herrnbeyefendinin
der Namedes Namensadın

Almanca Genitiv’de Özel İsimler

Kişi, şehir ve ülke adlarında artikel kullanılmaz; isme yalnız -s eklenir ve özel isim çoğunlukla önde durur (yazı dilinde arkada da durabilir: die Werke Goethes). Standart yazımda İngilizcedeki gibi kesme işareti (‘) konmaz:

AlmancaTürkçe
Annas Bruder heißt Tim.Anna’nın erkek kardeşinin adı Tim.
Peters Auto ist neu.Peter’in arabası yeni.
Berlins Museen sind berühmt.Berlin’in müzeleri ünlüdür.
Deutschlands Hauptstadt ist Berlin.Almanya’nın başkenti Berlin’dir.

İsim -s, -ß, -x, -z ile bitiyorsa -s yerine kesme işareti konur: Klaus’ Fahrrad, Max’ Zimmer. Konuşmada bunun yerine çoğu zaman das Fahrrad von Klaus denir. Artikelle kullanılan ülke adlarında ise normal Genitiv kurulur: die Hauptstadt der Türkei (Türkiye’nin başkenti).

Almanca Genitiv Sorusu: wessen?

AlmancaTürkçe
Wessen Tasche ist das? – Das ist die Tasche meiner Schwester.Bu kimin çantası? – Kız kardeşimin çantası.
Wessen Idee war das? – Das war Murats Idee.Bu kimin fikriydi? – Murat’ın fikriydi.

Günlük konuşmada wessen yerine çoğu zaman Wem gehört …? (… kime ait?) kullanılır: Wem gehört die Tasche?

Almanca Genitiv Alan Edatlar

Bazı edatlardan sonra isim Genitiv olur. En sık kullanılanlar şunlardır:

Almanca Genitiv alan edatlar: wegen, trotz, während, statt, innerhalb, außerhalb ve örnekleri
Almanca Genitiv alan edatlar: wegen, trotz, während, statt, innerhalb, außerhalb ve örnekleri
EdatTürkçeÖrnekÇeviri
wegenyüzündenWegen des Staus kam ich zu spät.Trafik yüzünden geç kaldım.
trotzrağmenTrotz des Regens gingen wir spazieren.Yağmura rağmen yürüyüşe çıktık.
währendsırasındaWährend der Reise habe ich viel gelesen.Yolculuk sırasında çok okudum.
statt / anstattyerineStatt eines Kuchens backe ich Kekse.Pasta yerine kurabiye pişiriyorum.
innerhalbiçindeInnerhalb eines Monats müssen Sie antworten.Bir ay içinde cevap vermeniz gerekiyor.
außerhalbdışındaWir wohnen außerhalb der Stadt.Şehir dışında oturuyoruz.
aufgrundnedeniyle (resmî)Aufgrund einer Störung fällt der Zug aus.Bir arıza nedeniyle tren iptal.

Konuşmada Dativ

wegen, trotz, statt gibi edatlardan sonra günlük konuşmada sık sık Dativ duyarsınız: wegen dem Wetter. Bu kullanım konuşmada yaygındır, ama sınavlarda ve yazılı metinlerde Genitiv doğru kabul edilir: wegen des Wetters. Bütün edatlar için Almanca edatlar, während için während kullanımı yazılarımıza bakabilirsiniz.

Almanca Genitiv’de Sıfat Çekimi

Genitiv’de belirli ve belirsiz artikelden sonra gelen sıfatlar her zaman -en alır:

ErilNötrDişilÇoğul
Belirlides alten Mannesdes kleinen Kindesder jungen Frauder neuen Bücher
Belirsizeines alten Manneseines kleinen Kindeseiner jungen Frau—
Artikelsizguten Weinesfrischen Brotesfrischer Luftneuer Bücher
AlmancaTürkçe
Das ist das Haus meines besten Freundes.Bu en iyi arkadaşımın evi.
Die Farbe des neuen Autos gefällt mir.Yeni arabanın rengini beğeniyorum.
Trotz des schlechten Wetters sind viele Leute gekommen.Kötü havaya rağmen çok insan geldi.

Almanca von + Dativ ile Genitiv

Konuşma dilinde sahiplik çoğu zaman von + Dativ ile anlatılır. Bu yanlış değildir, ama yazılı ve resmî dilde Genitiv daha uygun kabul edilir. Artikelsiz ve sıfatsız çoğul isimlerde ise Genitiv yerine von zorunludur (sıfat varsa Genitiv mümkündür: die Preise neuer Wohnungen):

Genitiv (yazı dili)von + Dativ (konuşma dili)Türkçe
das Auto meines Vatersdas Auto von meinem Vaterbabamın arabası
die Wohnung der Freundindie Wohnung von der Freundinkız arkadaşın dairesi
—die Preise von Wohnungendairelerin fiyatları (artikelsiz çoğul)

Almanca Genitiv Alan Fiil ve Sıfatlar

Az sayıda fiil ve sıfat Genitiv ister. Bunlar çoğunlukla resmî ya da edebî dilde görülür; günlük konuşmada nadiren duyulur:

AlmancaTürkçeÖrnek
sich einer Sache bewusst seinbir şeyin farkında olmakIch bin mir des Problems bewusst.
jemanden einer Sache beschuldigenbirini bir şeyle suçlamakMan beschuldigt ihn des Diebstahls.
einer Sache bedürfenbir şeye ihtiyaç duymak (resmî)Das bedarf einer Erklärung.
jemandes gedenkenbirini anmakWir gedenken der Opfer.

Almanca Genitiv ile Kalıplaşmış İfadeler

AlmancaTürkçe
eines Tagesbir gün
eines Morgens / eines Abendsbir sabah / bir akşam
meines Erachtensbana göre, kanımca
letzten Endessonuçta, nihayetinde
guter Laune seinkeyfi yerinde olmak

Genitiv ayrıca ilgi cümlelerinde de karşınıza çıkar: der Mann, dessen Auto rot ist (arabası kırmızı olan adam). Bu yapı için Almanca ilgi zamirleri yazımıza bakabilirsiniz.

Almanca Genitiv Örnek Cümleler

AlmancaTürkçe
Der Name des Hotels ist „Seeblick“.Otelin adı “Seeblick”.
Die Fenster des Hauses sind sehr groß.Evin pencereleri çok büyük.
Das ist das Zimmer meiner Tochter.Bu kızımın odası.
Die Lehrerin der Klasse ist sehr nett.Sınıfın öğretmeni çok nazik.
Am Ende des Films haben alle geweint.Filmin sonunda herkes ağladı.
Der Preis der Wohnung ist zu hoch.Dairenin fiyatı çok yüksek.
Das ist die Meinung vieler Menschen.Bu birçok insanın görüşü.
Die Kinder meiner Nachbarin spielen im Hof.Komşumun çocukları avluda oynuyor.
Der Anfang des Buches ist langweilig, aber das Ende ist spannend.Kitabın başı sıkıcı, ama sonu heyecanlı.
Wir feiern den Geburtstag unseres Sohnes.Oğlumuzun doğum gününü kutluyoruz.

Almanca Genitiv Resmî ve Yazılı Dilde

Genitiv özellikle haberlerde, resmî yazılarda ve akademik metinlerde sık kullanılır. Bu yüzden B1 ve üstü sınavların okuma bölümlerinde Genitiv’i tanımanız gerekir:

AlmancaTürkçe
Der Bürgermeister der Stadt hat eine Rede gehalten.Şehrin belediye başkanı bir konuşma yaptı.
Aufgrund des Streiks fallen heute viele Züge aus.Grev nedeniyle bugün birçok tren iptal.
Die Zahl der Studierenden ist gestiegen.Öğrenci sayısı arttı.
Innerhalb der nächsten zwei Wochen erhalten Sie einen Bescheid.Önümüzdeki iki hafta içinde bir karar yazısı alacaksınız.
  • Önce soruyu bulun: Cümlede “kimin?” sorusuna cevap veren isim Genitiv’dir.
  • Eril ve nötrde iki işaret arayın: des artikeli ve ismin sonundaki -s / -es.
  • Dişilde dikkat: der Frau hem Dativ hem Genitiv olabilir; cümlenin anlamına bakın.

Almanca Genitiv’de Sık Yapılan Hatalar

YanlışDoğruAçıklama
das Auto des Vaterdas Auto des Vaterseril isim -s alır.
die Tasche der Frausdie Tasche der Fraudişil isim ek almaz.
Anna’s BuchAnnas Buchstandart yazımda kesme işareti konmaz.
des Vaters Autodas Auto des Vatersöne alınmış Genitiv günümüzde eskimiş / edebî; normalde sahip olan isim arkaya gelir.
wegen dem Regen (sınavda)wegen des Regensyazılı dilde Genitiv.

Almanca Genitiv ile Okuma Metni

Die Familie meines Freundes

Am Wochenende war ich bei der Familie meines Freundes Jonas.

Das Haus seiner Eltern liegt außerhalb der Stadt, am Rand eines Waldes.

Die Küche des Hauses ist groß und hell.

Während des Essens hat Jonas’ Vater von seiner Arbeit erzählt.

Trotz des Regens sind wir am Nachmittag spazieren gegangen.

Eines Tages möchte ich auch so ein Haus haben.

Türkçe çevirisi

Hafta sonu arkadaşım Jonas’ın ailesindeydim.

Anne ve babasının evi şehir dışında, bir ormanın kenarında.

Evin mutfağı büyük ve aydınlık.

Yemek sırasında Jonas’ın babası işinden bahsetti.

Yağmura rağmen öğleden sonra yürüyüşe çıktık.

Bir gün benim de böyle bir evim olsun istiyorum.

Almanca Genitiv Diyalogları

Kayıp eşya

Lehrerin: Wessen Jacke ist das?Bu kimin ceketi?

Emre: Das ist die Jacke meines Bruders. Er hat sie gestern vergessen.Ağabeyimin ceketi. Dün unutmuş.

Lehrerin: Kannst du sie ihm geben?Ona verebilir misin?

Emre: Ja, natürlich.Evet, tabii.

Gecikme

Chefin: Warum kommen Sie zu spät?Neden geç kaldınız?

Ayşe: Wegen eines Unfalls auf der Autobahn. Es tut mir leid.Otoyoldaki bir kaza yüzünden. Özür dilerim.

Chefin: Kein Problem. Trotz der Verspätung schaffen wir das Meeting noch.Sorun değil. Gecikmeye rağmen toplantıya yetişiriz.

Alıştırmalar

1Genitiv’i yazın

  1. das Auto ___ (der Vater)
  2. die Tasche ___ (die Frau)
  3. das Spielzeug ___ (das Kind)
  4. die Bücher ___ (die Schüler, Pl.)
Cevapları göster
  1. des Vaters
  2. der Frau
  3. des Kindes
  4. der Schüler

2Doğru biçimi seçin

  1. Trotz ___ Kälte (die/der) gehen wir raus.
  2. Wegen ___ Staus (des/dem) komme ich zu spät.
  3. ___ Buch (Anna/Annas) liegt hier.
Cevapları göster
  1. der
  2. des
  3. Annas

3Almancaya çevirin

  1. Öğretmenin evi büyük.
  2. Yağmura rağmen geldi.
  3. Bu kimin telefonu?
Cevapları göster
  1. Das Haus des Lehrers ist groß.
  2. Trotz des Regens ist er gekommen.
  3. Wessen Handy ist das?

Sık sorulan sorular

Almanca Genitiv nedir?

Genitiv, Almancada ismin -in hali; sahiplik bildirir ve Wessen? (kimin?) sorusuna cevap verir: das Auto des Vaters (babanın arabası).

Genitiv artikelleri nelerdir?

Eril ve nötr: des / eines (isim -s ya da -es alır); dişil: der / einer; çoğul: der (dişil ve çoğulda isim ek almaz).

Almanca Genitiv hangi seviyede öğretilir?

Genellikle A2 sonu ile B1 arasında öğretilir; Genitiv edatları ve sıfat çekimi B1’de pekiştirilir.

Genitiv alan edatlar hangileri?

En sık olanlar wegen, trotz, während, statt (anstatt), innerhalb, außerhalb ve aufgrund’dur.

Genitiv’in Türkçesi nedir?

Genitiv Türkçedeki ismin -in halidir (tamlayan durumu): das Buch des Schülers = öğrencinin kitabı.

Genitiv yerine von kullanılabilir mi?

Konuşmada evet: das Auto von meinem Vater. Yazılı ve resmî dilde Genitiv tercih edilir; artikelsiz çoğulda ise von zorunludur.