Almanca Özlü Sözler: Kısa Özlü Sözler, Felsefi Sözler ve Anlamları

Almanca özlü sözler (der Spruch, der Sinnspruch, die Lebensweisheit, ünlü kişilere ait olanlar das Zitat), az kelimeyle çok şey anlatan, akılda kalan cümlelerdir. Bir kısmı halk arasında kuşaktan kuşağa aktarılan anonim sözler, bir kısmı ise Goethe, Kant ve Nietzsche gibi Alman yazar ve düşünürlerin eserlerinden alıntılardır. Bu yazıda kısa Almanca özlü sözleri anlamları ve kullanım yerleriyle, Alman düşünürlerin felsefi sözlerini kaynaklarıyla birlikte, hayat, zaman ve dostluk üzerine özlü sözleri ve bu sözlerin dil bilgisi özelliklerini bulacaksınız. Sözleri Türkçeye çevirirken birebir değil, anlamı koruyarak çevirdik; Türkçede yerleşik bir karşılığı olan sözlerde o karşılığı tercih ettik.

Kısaca

  • Özlü söz Almancada der Sinnspruch ya da die Lebensweisheit; alıntı das Zitat, atasözü das Sprichwort’tur.
  • En bilinen kısa sözler: Aller Anfang ist schwer., Übung macht den Meister., Ende gut, alles gut.
  • Felsefi sözlerin çoğu Kant, Goethe, Nietzsche, Schiller ve Hegel’in eserlerinden gelir.
  • İnternette bir kişiye atfedilen her söz ona ait olmayabilir; bu yazıdaki alıntıların kaynak eserini de belirttik.

Almanca Kısa Özlü Sözler

Aşağıdaki kısa sözler Almanya’da günlük konuşmada çok sık kullanılır; çoğu aynı zamanda atasözü sayılır. Kısa ve kalıplaşmış oldukları için Almanca öğrenenler için de mükemmel cümle örnekleridir; çoğu A1–A2 seviyesindeki kelimelerle kurulmuştur.

Almanca kısa özlü sözler: Aller Anfang ist schwer, Übung macht den Meister, Kommt Zeit kommt Rat, Reden ist Silber Schweigen ist Gold, Ende gut alles gut, Lügen haben kurze Beine
Almanca kısa özlü sözler: Aller Anfang ist schwer, Übung macht den Meister, Kommt Zeit kommt Rat, Reden ist Silber Schweigen ist Gold, Ende gut alles gut, Lügen haben kurze Beine

„Aller Anfang ist schwer.“Her başlangıç zordur.

„Übung macht den Meister.“Pratik ustalaştırır. / İşleye işleye demir ışıldar.

„Ende gut, alles gut.“Sonu iyi biten her şey iyidir.

„Kommt Zeit, kommt Rat.“Zamanla çaresi bulunur.

„Reden ist Silber, Schweigen ist Gold.“Söz gümüşse sükût altındır.

„Wer A sagt, muss auch B sagen.“A diyen B’yi de demeli. (Başladığın işi sürdürmelisin.)

Bu sözlerin her birinin arkasında basit ama güçlü bir fikir vardır. Aller Anfang ist schwer. yeni bir işe, okula ya da ülkeye başlayan herkese cesaret vermek için söylenir. Übung macht den Meister. hiçbir ustalığın doğuştan gelmediğini, tekrarla kazanıldığını hatırlatır; Almanca öğrenenlerin en sevdiği sözlerden biridir. Ende gut, alles gut. başta sorunlu görünen bir işin iyi bitmesinin her şeyi unutturacağını anlatır. Kommt Zeit, kommt Rat. acele etmeden beklemenin çoğu zaman çözüm getirdiğini söyler. Reden ist Silber, Schweigen ist Gold. bazen susmanın konuşmaktan daha değerli olduğunu, Wer A sagt, muss auch B sagen. ise bir işe başlayanın sonuçlarını da üstlenmesi gerektiğini ifade eder.

Almanca Özlü Sözler ve Anlamları

Özlü sözlerin çoğu birebir çevrildiğinde anlamını kaybeder. Bu yüzden tabloda her sözün Türkçe anlamını ve hangi durumda söylendiğini birlikte verdik. Bazılarının Türkçede neredeyse aynı karşılığı vardır.

AlmancaTürkçe anlamıNe zaman söylenir?
Morgenstund hat Gold im Mund.Sabah kalkan yol alır.erken kalkmanın değerini anlatırken
Lügen haben kurze Beine.Yalancının mumu yatsıya kadar yanar.yalanın kısa sürede ortaya çıkacağını söylerken
Der Apfel fällt nicht weit vom Stamm.Armut dibine düşer.çocuk anne-babasına benzediğinde
Wer zuletzt lacht, lacht am besten.Son gülen iyi güler.sonucun henüz belli olmadığını söylerken
Viele Köche verderben den Brei.Fazla aşçı yemeği bozar.herkes karışınca iş bozulduğunda
Ohne Fleiß kein Preis.Emek olmadan yemek olmaz.çalışmadan başarı gelmeyeceğini söylerken
Stille Wasser sind tief.Durgun su derin olur.sessiz ama derin düşünen biri için
Zeit ist Geld.Vakit nakittir.zamanı boşa harcamamak gerektiğinde

Bu sözleri öğrenirken Türkçe karşılıklarını da birlikte ezberlemek, iki dil arasında bağ kurmanızı kolaylaştırır. Atasözlerinin daha geniş bir listesi için Almanca atasözleri yazımıza bakabilirsiniz.

Almanca Felsefi Sözler

Almanca, felsefe tarihinde özel bir yere sahiptir; Almanya, şairleri ve düşünürleri nedeniyle sık sık “şairler ve düşünürler ülkesi” (das Land der Dichter und Denker) diye anılır: Kant, Hegel, Schopenhauer, Nietzsche ve Wittgenstein gibi düşünürler eserlerini Almanca yazmıştır. Aşağıdaki felsefi sözlerin her birinin kaynak eserini de belirttik. Bu sözler hem felsefeye ilgi duyanlar hem de ileri düzey Almanca okumak isteyenler için iyi bir başlangıçtır; sözlerin çoğu bugün de gazete yazılarında ve konuşmalarda alıntılanır.

Almanca felsefi sözler: Kant Habe Mut dich deines eigenen Verstandes zu bedienen, Nietzsche Was mich nicht umbringt macht mich stärker, Goethe Es irrt der Mensch solang er strebt, Wittgenstein, Hesse
Almanca felsefi sözler: Kant Habe Mut dich deines eigenen Verstandes zu bedienen, Nietzsche Was mich nicht umbringt macht mich stärker, Goethe Es irrt der Mensch solang er strebt, Wittgenstein, Hesse

„Habe Mut, dich deines eigenen Verstandes zu bedienen!“Kendi aklını kullanma cesaretini göster!Immanuel Kant, „Was ist Aufklärung?“ (1784)

„Was mich nicht umbringt, macht mich stärker.“Beni öldürmeyen şey güçlendirir.Friedrich Nietzsche, „Götzen-Dämmerung“

„Ohne Musik wäre das Leben ein Irrtum.“Müzik olmasaydı hayat bir yanılgı olurdu.Friedrich Nietzsche, „Götzen-Dämmerung“

„Es irrt der Mensch, solang er strebt.“İnsan çabaladığı sürece yanılır.Johann Wolfgang von Goethe, „Faust I“

„Die Grenzen meiner Sprache bedeuten die Grenzen meiner Welt.“Dilimin sınırları dünyamın sınırlarıdır.Ludwig Wittgenstein, „Tractatus logico-philosophicus“

„Das Wahre ist das Ganze.“Hakikat bütündür.Georg Wilhelm Friedrich Hegel, „Phänomenologie des Geistes“

„Und jedem Anfang wohnt ein Zauber inne.“Her başlangıçta bir büyü saklıdır.Hermann Hesse, „Stufen“

„Edel sei der Mensch, hilfreich und gut!“İnsan soylu, yardımsever ve iyi olsun!Johann Wolfgang von Goethe, „Das Göttliche“

Almanca felsefi sözlerin anlamları

Kant’ın Habe Mut, dich deines eigenen Verstandes zu bedienen! cümlesi, Aydınlanma çağının (die Aufklärung) sloganı sayılır: İnsan, başkalarının yönlendirmesine boyun eğmek yerine kendi aklıyla düşünmelidir. Nietzsche’nin Was mich nicht umbringt, macht mich stärker. sözü bugün zorlukların insanı güçlendirdiğini anlatmak için çok sık kullanılır. Goethe’nin Es irrt der Mensch, solang er strebt. cümlesi ise hata yapmanın, çabalayan ve arayan insanın doğal bir parçası olduğunu söyler. Wittgenstein’ın sözü, düşünebildiğimiz ve anlatabildiğimiz dünyanın dilimizle sınırlı olduğunu vurgular; yeni bir dil öğrenmenin dünyayı genişlettiğini anlatmak için de sıkça alıntılanır.

Kant’ın bir başka ünlü cümlesi ise doğa ile ahlakı yan yana koyar: Zwei Dinge erfüllen das Gemüt mit immer neuer und zunehmender Bewunderung und Ehrfurcht […]: der bestirnte Himmel über mir und das moralische Gesetz in mir. (İki şey zihni hep yeni ve artan bir hayranlık ve saygıyla doldurur: üzerimdeki yıldızlı gökyüzü ve içimdeki ahlak yasası.) Bu söz, “Pratik Aklın Eleştirisi” (Kritik der praktischen Vernunft) adlı eserin sonunda yer alır.

Schiller’den Almanca özlü sözler

Friedrich Schiller’in 1804’te sahnelenen “Wilhelm Tell” oyunundan birçok cümle Almancada atasözü gibi kullanılır hâle gelmiştir. Die Axt im Haus erspart den Zimmermann. (Evdeki balta marangozu gereksiz kılar.) sözü, küçük işleri kendin yapmanın önemini anlatır. Früh übt sich, was ein Meister werden will. (Usta olmak isteyen erken başlar.) cümlesi, yetenekli bir çocuğu övmek için sıkça söylenir. Wer gar zu viel bedenkt, wird wenig leisten. (Çok fazla düşünen az iş başarır.) ise aşırı tereddüdün işi engellediğini hatırlatır. Bu sözlerin bir oyundan geldiğini bilmeyen pek çok Alman da bunları günlük konuşmada kullanır.

Marx ve Schopenhauer’den Almanca sözler

Karl Marx’ın “Feuerbach Üzerine Tezler”deki (Thesen über Feuerbach) son tezi, Engels’in 1888’de yayımladığı biçimiyle, felsefe tarihinin en çok alıntılanan cümlelerindendir: Die Philosophen haben die Welt nur verschieden interpretiert; es kommt aber darauf an, sie zu verändern. (Filozoflar dünyayı yalnızca farklı biçimlerde yorumladılar; oysa önemli olan onu değiştirmektir.) Arthur Schopenhauer ise yetenek ile dehayı şöyle ayırır: Das Talent gleicht dem Schützen, der ein Ziel trifft, welches die Übrigen nicht erreichen können; das Genie dem, der eines trifft, bis zu welchem sie nicht einmal zu sehen vermögen. (Yetenek, başkalarının ulaşamadığı bir hedefi vuran nişancıya benzer; deha ise onların görüşünün bile yetişmediği bir hedefi vurana.) Bu söz, “İstem ve Tasarım Olarak Dünya”nın (Die Welt als Wille und Vorstellung) ikinci cildindeki “Deha Üzerine” bölümünden alınmıştır. Bu uzun cümleler, ileri düzey Almancada noktalı virgül ve ilgi zamiri (der, welches) kullanımına da güzel örneklerdir.

Almanca Özlü Sözlerin Sahibi Alman Düşünürler

Almanca özlü ve felsefi sözlerin büyük kısmı 18. ve 19. yüzyılda yaşamış yazar ve düşünürlere aittir. Bu isimleri tanımak, bir sözün hangi bağlamda söylendiğini anlamanıza yardımcı olur. Aşağıdaki kartlarda en çok alıntılanan altı ismin doğum ve ölüm yıllarını ve uğraş alanlarını bulabilirsiniz.

Alman düşünürler kartları: Goethe 1749–1832, Kant 1724–1804, Nietzsche 1844–1900, Schiller 1759–1805, Hegel 1770–1831, Hesse 1877–1962
Alman düşünürler kartları: Goethe 1749–1832, Kant 1724–1804, Nietzsche 1844–1900, Schiller 1759–1805, Hegel 1770–1831, Hesse 1877–1962

Goethe ve Schiller, Alman edebiyatının klasik döneminin iki büyük şairidir; Weimar’da yaşamış ve dostluklarıyla da tanınırlar. Kant, Königsberg’de yaşamış ve modern felsefeyi derinden etkilemiştir. Hegel tarih ve düşünce felsefesiyle, Nietzsche ise geleneksel değerleri sorgulayan keskin aforizmalarıyla tanınır. Hermann Hesse, “Siddhartha” ve “Bozkırkurdu” (Der Steppenwolf) gibi romanlarıyla tanınan, 1946’da Nobel Edebiyat Ödülü’nü almış bir yazardır.

Konulara Göre Almanca Özlü Sözler

Almanca hayat üzerine özlü sözler

AlmancaTürkçe
Das Leben ist kein Wunschkonzert.Hayat istek parçaları konseri değildir. (Her istediğin olmaz.)
Jeder ist seines Glückes Schmied.Herkes kendi mutluluğunun demircisidir.
Man lernt nie aus.İnsan öğrenmeyi asla bitirmez.

Almanca zaman ve emek üzerine özlü sözler

AlmancaTürkçe
Was du heute kannst besorgen, das verschiebe nicht auf morgen.Bugünün işini yarına bırakma.
Gut Ding will Weile haben.İyi iş zaman ister.
Rom wurde auch nicht an einem Tag erbaut.Roma bir günde kurulmadı.

Almanca dostluk üzerine özlü sözler

AlmancaTürkçe
Den wahren Freund erkennt man in der Not.Dost kara günde belli olur.
Geteilte Freude ist doppelte Freude, geteiltes Leid ist halbes Leid.Paylaşılan sevinç iki katına çıkar, paylaşılan acı yarıya iner.

Almanca Özlü Sözler Nerede ve Nasıl Kullanılır?

Almanlar özlü sözleri en çok sohbette bir durumu kısaca yorumlamak için kullanır: Bir arkadaşınız yeni bir işe başlayıp zorlandığında Aller Anfang ist schwer., uzun bir projeyi bitirdiğinizde Ende gut, alles gut. demeniz yeterlidir. Doğum günü ve tebrik kartlarında, mezuniyet konuşmalarında ve düğün davetiyelerinde de sık sık bir alıntıya yer verilir. Yazılı metinlerde alıntı yaparken söz tırnak içine alınır ve sahibinin adı yazılır; Almancada açılış tırnağı aşağıda, kapanış tırnağı yukarıdadır: „…“. Sosyal medyada paylaşılan sözlerin bir kısmının yanlış kişilere atfedildiğini de unutmayın; özellikle Goethe, Einstein ve Nietzsche’ye mal edilen pek çok popüler söz aslında onlara ait değildir. Emin olmadığınız bir sözü kullanmadan önce kaynağını kontrol etmek iyi bir alışkanlıktır.

Almanca özlü sözlerle Almanca öğrenmek

Özlü sözler kısa oldukları için ezberlemesi kolaydır ve size hem kelime hem de kalıp öğretir. Her hafta bir söz seçin, anlamını ve dil bilgisi yapısını inceleyin, sonra o sözü bir konuşmada kullanmaya çalışın. Örneğin Übung macht den Meister. sözü size die Übung (alıştırma) ve der Meister (usta) kelimelerini öğretirken Was du heute kannst besorgen … sözü, şiirde kelime sırasının nasıl değişebildiğini gösterir. Sözleri sesli okumak da Almanca ritmini ve vurgusunu kulağınıza yerleştirir.

Almanca Özlü Sözlerde Dil Bilgisi

Özlü sözler kısa olmak için çoğu zaman dil bilgisinde kestirmeler kullanır. Ohne Fleiß kein Preis. gibi sözlerde fiil hiç yoktur. Wer A sagt, muss auch B sagen. ve Wer zuletzt lacht, lacht am besten. sözlerinde wer “kim ki, … yapan kişi” anlamında bir yan cümle başlatır; yan cümlede fiil sona gider, ana cümle ise fiille başlar. Edel sei der Mensch sözündeki sei, sein fiilinin dilek bildiren Konjunktiv I biçimidir (“olsun”). Es irrt der Mensch cümlesinde ise şiirsel bir etki için özne fiilden sonraya alınmış, başa yer tutucu es konmuştur. Bu yapıları tanımak, eski ve edebî metinleri okumayı kolaylaştırır; çünkü şiir ve tiyatro dilinde kelime sırası günlük konuşmadaki kadar katı değildir.

Almanca Özlü Sözlerle Diyaloglar

Sınavdan önce

Deniz: Ich bin so nervös. Die Prüfung ist morgen und ich kann noch nicht alles.Çok gerginim. Sınav yarın ve henüz her şeyi bilmiyorum.

Jonas: Keine Sorge! Du hast so viel geübt. Übung macht den Meister.Merak etme! Çok çalıştın. Pratik ustalaştırır.

Deniz: Hoffentlich hast du recht.Umarım haklısındır.

Jonas: Und wenn nicht: Aller Anfang ist schwer. Beim nächsten Mal klappt es.Olmazsa da: Her başlangıç zordur. Bir dahaki sefere olur.

Felsefe dersinde

Lehrerin: Kennt ihr den Satz „Habe Mut, dich deines eigenen Verstandes zu bedienen“?“Kendi aklını kullanma cesaretini göster” cümlesini biliyor musunuz?

Emre: Ja, das ist von Kant. Es geht um die Aufklärung.Evet, Kant’ın. Aydınlanma hakkında.

Lehrerin: Richtig. Was bedeutet der Satz für euch heute?Doğru. Bu cümle bugün sizin için ne ifade ediyor?

Emre: Dass wir selbst denken und nicht alles glauben sollen, was wir lesen.Kendi başımıza düşünmemiz ve okuduğumuz her şeye inanmamamız gerektiğini.

Alıştırmalar

1Sözü tamamlayın

  1. Aller Anfang ist ___.
  2. Übung macht den ___.
  3. Ende gut, ___ gut.
  4. Reden ist Silber, Schweigen ist ___.
Cevapları göster
  1. schwer
  2. Meister
  3. alles
  4. Gold

2Söz kime ait?

  1. Es irrt der Mensch, solang er strebt.
  2. Was mich nicht umbringt, macht mich stärker.
  3. Habe Mut, dich deines eigenen Verstandes zu bedienen!
Cevapları göster
  1. Goethe
  2. Nietzsche
  3. Kant

Sık sorulan sorular

Almanca özlü söz ne demek?

Özlü söz der Sinnspruch ya da die Lebensweisheit; ünlü birine ait alıntı das Zitat, atasözü das Sprichwort’tur.

En bilinen Almanca kısa özlü sözler hangileri?

Aller Anfang ist schwer, Übung macht den Meister, Ende gut alles gut, Kommt Zeit kommt Rat ve Reden ist Silber Schweigen ist Gold.

Almanca felsefi sözler kime aittir?

En bilinenleri Kant, Hegel, Nietzsche, Wittgenstein gibi filozoflar ile Goethe, Schiller ve Hesse gibi yazarlara aittir.

“Beni öldürmeyen şey güçlendirir” sözü kimin?

Friedrich Nietzsche’nin; Almancası Was mich nicht umbringt, macht mich stärker. (Götzen-Dämmerung).