Almanca cümle kurmanın sırrı tek bir kelimede saklı: fiil. Türkçede fiil hep sondadır; Almancada ise çekimli fiil normal cümlede ikinci sırada, evet-hayır sorusunda başta, yan cümlede sonda durur. Fiilin yerini bilen, cümlenin geri kalanını kolayca dizer. Hemen aşağıdaki tabloda 21 cümle türünü örnek ve Türkçesiyle bulacaksınız; kırmızı çekimli fiili, yeşil fiilin sona giden ikinci parçasını gösteriyor. Ardından Almanca cümle kurma sırasını, cümle yapısını, soru ve yan cümlelerin kuruluşunu, A1 kalıplarını, alıştırmaları ve indirilebilir PDF’i anlatıyoruz.
Almanca Cümle Kurma
Tablo en basit cümleden başlayıp yan cümlelere doğru ilerliyor. Her satırda fiilin nerede durduğuna bakın: çekimli fiil (kırmızı) ya ikinci sırada, ya başta ya da sondadır; ikinci fiil parçası (yeşil) ise her zaman sona gider.
| Cümle türü | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| 1. Temel cümle | Ich lerne Deutsch. | Almanca öğreniyorum. |
| 2. Zaman başta (devrik) | Heute lerne ich Deutsch. | Bugün Almanca öğreniyorum. |
| 3. Nesne başta (devrik) | Deutsch lerne ich seit zwei Jahren. | Almancayı iki yıldır öğreniyorum. |
| 4. W-Frage (bilgi sorusu) | Wo wohnst du? | Nerede oturuyorsun? |
| 5. Evet-hayır sorusu | Wohnst du in Berlin? | Berlin’de mi oturuyorsun? |
| 6. Modal fiil | Ich kann gut Deutsch sprechen. | İyi Almanca konuşabiliyorum. |
| 7. Perfekt (geçmiş) | Ich habe gestern Fußball gespielt. | Dün futbol oynadım. |
| 8. Futur I (gelecek) | Wir werden im Sommer nach Wien fahren. | Yazın Viyana’ya gideceğiz. |
| 9. Ayrılabilen fiil | Der Zug kommt um acht Uhr an. | Tren saat sekizde varıyor. |
| 10. Olumsuz (nicht) | Ich komme heute nicht. | Bugün gelmiyorum. |
| 11. Olumsuz (kein) | Ich habe kein Auto. | Arabam yok. |
| 12. Emir (du) | Komm bitte morgen! | Lütfen yarın gel! |
| 13. Emir (Sie) | Kommen Sie bitte herein! | Lütfen içeri girin! |
| 14. Sıralı cümle (aber, und, denn) | Ich bin müde, aber ich lerne noch. | Yorgunum ama hâlâ ders çalışıyorum. |
| 15. deshalb / trotzdem | Es regnet, deshalb bleibe ich zu Hause. | Yağmur yağıyor, bu yüzden evde kalıyorum. |
| 16. Yan cümle (weil) | Ich bleibe zu Hause, weil ich krank bin. | Hasta olduğum için evde kalıyorum. |
| 17. Yan cümle (dass) | Ich glaube, dass er morgen kommt. | Onun yarın geleceğini düşünüyorum. |
| 18. Yan cümle başta | Weil ich krank bin, bleibe ich zu Hause. | Hasta olduğum için evde kalıyorum. |
| 19. Yan cümle + modal fiil | Ich komme nicht, weil ich arbeiten muss. | Çalışmam gerektiği için gelmiyorum. |
| 20. Dolaylı soru | Weißt du, wo er wohnt? | Nerede oturduğunu biliyor musun? |
| 21. zu + mastar | Ich habe keine Zeit, ins Kino zu gehen. | Sinemaya gitmeye vaktim yok. |
Kısaca
- Almanca A1 Konuları
- Normal cümlede çekimli fiil 2. sırada: Ich lerne Deutsch. / Heute lerne ich Deutsch.
- Evet-hayır sorusu ve emir cümlesi fiille başlar: Lernst du Deutsch?
- İkinci fiil parçası (mastar, Partizip, ön ek) sona gider: Ich kann Deutsch sprechen.
- Yan cümlede (weil, dass, wenn …) çekimli fiil en sonda: …, weil ich krank bin.
- Orta alanda sıra: zaman – sebep – tarz – yer (TeKaMoLo).
Almanca Cümle Kurma Sırası
Almanca cümle kurma sırasının temel kuralı şudur: çekimli fiil ikinci sıradadır. “İkinci sıra” ikinci kelime demek değildir, ikinci öğe demektir. Cümlenin başına özne, zaman, yer ya da nesne gelebilir; hangisi gelirse gelsin, hemen arkasından çekimli fiil gelir ve özne fiilin arkasına geçer. Buna devrik cümle (Inversion) denir.

| Başa gelen öğe | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| Özne | Ich fahre morgen nach Hamburg. | Yarın Hamburg’a gidiyorum. |
| Zaman | Morgen fahre ich nach Hamburg. | Yarın Hamburg’a gidiyorum. |
| Yer / yön | Nach Hamburg fahre ich morgen. | Hamburg’a yarın gidiyorum. |
| Nesne | Meinen Bruder besuche ich morgen. | Ağabeyimi yarın ziyaret ediyorum. |
| Yan cümle | Wenn ich Zeit habe, fahre ich nach Hamburg. | Vaktim olursa Hamburg’a giderim. |
Başa gelen öğe genellikle vurgulanmak istenen ya da önceki cümleyle bağlantıyı kuran bilgidir. Anlam neredeyse aynı kalır; değişen yalnızca vurgudur. Zaman bildiren kelimeler (heute, morgen, am Montag) için Almanca zaman zarfları yazımıza bakabilirsiniz.
Almanca cümle kurma sırası: TeKaMoLo
Fiilden sonraki orta alanda birden fazla bilgi varsa, Almancada alışılmış sıra TeKaMoLo kısaltmasıyla öğrenilir: temporal (zaman: ne zaman?), kausal (sebep: neden?), modal (tarz: nasıl?), lokal (yer: nerede, nereye?). Hepsinin bir arada olması gerekmez; olanlar bu sırayı izler.

| Sıra | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| Zaman + yer | Ich gehe morgen ins Kino. | Yarın sinemaya gidiyorum. |
| Zaman + tarz + yer | Er fährt jeden Tag mit dem Rad zur Schule. | Her gün bisikletle okula gidiyor. |
| Zaman + sebep + tarz + yer | Ich fahre heute wegen des Regens mit dem Bus zur Arbeit. | Bugün yağmur yüzünden otobüsle işe gidiyorum. |
Almanca cümlede nesnelerin sırası
Bir cümlede hem Dativ (kime) hem Akkusativ (neyi) nesne varsa, ikisi de isimse önce Dativ gelir: Ich gebe dem Kind das Buch. (Çocuğa kitabı veriyorum.) Akkusativ nesne zamirse (es, ihn, sie) öne geçer: Ich gebe es dem Kind. İkisi de zamirse yine önce Akkusativ: Ich gebe es ihm. Hâller için Almanca Akkusativ yazımıza bakabilirsiniz.
Almanca Cümle Yapısı
Almanca cümle yapısını bir trene benzetebiliriz: lokomotif çekimli fiildir ve yeri sabittir, vagonlar (özne, nesne, zaman, yer) onun etrafında dizilir. Dilbilgisi kitaplarında cümle beş alana ayrılır: ön alan, sol parantez (çekimli fiil), orta alan, sağ parantez (ikinci fiil parçası) ve son alan.
Almanca temel cümle yapısı
Almanca temel cümle yapısı özne + fiil + nesne sırasıdır (İngilizcedeki gibi): Ich trinke Kaffee. Türkçede ise sıra özne + nesne + fiildir: “Ben kahve içiyorum.” Bu yüzden Türkçe düşünüp kelime kelime çeviren öğrenci fiili sona koyma hatasına düşer. Fiil ikinci sırada durur, ama fiilin ikinci parçası varsa o parça Türkçedeki gibi sona gider.
Almanca cümle yapısı sıralaması
| Ön alan | Çekimli fiil | Orta alan | Sona giden parça |
|---|---|---|---|
| Ich | lerne | jeden Tag Deutsch. | — |
| Heute | muss | ich lange | arbeiten. |
| Wir | haben | gestern einen Film | gesehen. |
| Der Kurs | fängt | um neun Uhr | an. |
| — | Kommst | du morgen | mit? |
Çekimli fiil ile sona giden parça arasında kalan bölüme “fiil parantezi” (Satzklammer) denir. Modal fiiller için Almanca modal fiiller, ön ekli fiiller için Almanca ayrılabilen fiiller, geçmiş zaman için Almanca Perfekt konu anlatımı yazılarımıza bakabilirsiniz.
Almanca olumsuz cümle yapısı
nicht genellikle olumsuz yapılan kelimenin önüne, bütün cümle olumsuzsa fiilin parçalarından önce, cümlenin sonuna doğru gelir: Ich komme heute nicht. · Ich kann heute nicht kommen. Belirsiz artikelli ya da artikelsiz isimler kein ile olumsuz yapılır: Ich habe kein Auto. Ayrıntılar için Almancada olumsuzluk: kein ve nicht yazımıza bakın.
Almanca Cümle Kurma Mantığı
Almanca cümle kurmayı ezberlemek yerine mantığını anlamak işi çok kolaylaştırır. Bütün cümle türleri dört kurala dayanır:
- 1. Çekimli fiil cümlenin merkezidir. Önce fiili bulun ve özneye göre çekin: ich lerne, du lernst, er lernt.
- 2. Fiilin yeri cümle türünü belirler. İkinci sıra = normal cümle ve W-sorusu; başta = evet-hayır sorusu ve emir; sonda = yan cümle.
- 3. Fiil iki parçalıysa ikinci parça sona gider. Modal fiil + mastar, haben/sein + Partizip, werden + mastar, ayrılabilen fiilin ön eki.
- 4. Orta alanda kısa bilgi öne, yeni ve önemli bilgi sona. Zamirler isimlerden önce, zaman yerden önce gelir.
Türkçe düşünerek kurulan Ich Deutsch lerne. cümlesi bu yüzden yanlıştır; doğrusu Ich lerne Deutsch. Ama “Almanca öğrendiğim için” derken Almanca da Türkçe gibi davranır ve fiil sona gider: weil ich Deutsch lerne.
Almanca Soru Cümle Yapısı
Almancada iki tür soru vardır. W-Fragen (bilgi soruları) soru kelimesiyle başlar, çekimli fiil yine ikinci sıradadır: Wann beginnt der Kurs? Evet-hayır soruları ise doğrudan çekimli fiille başlar: Beginnt der Kurs heute? İki türde de fiilin ikinci parçası sona gider: Wann hast du angefangen? · Kannst du mir helfen?
Soru kelimelerinin listesi ve örnekleri için Almanca W-Fragen, evet-hayır soruları için Almanca evet hayır soru cümleleri, bütün soru kalıpları için Almanca soru cümleleri yazımıza bakabilirsiniz.
Almanca Weil, Dass ve Wenn Cümle Yapısı
weil (çünkü, -dığı için), dass (-dığını), wenn (-ırsa, -dığında), ob, als, obwohl gibi bağlaçlar yan cümle başlatır. Yan cümlede çekimli fiil en sona gider; fiil iki parçalıysa çekimli parça en sonda, diğer parça hemen önündedir. Yan cümle başa gelirse, ana cümle doğrudan çekimli fiille başlar.

| Bağlaç | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| weil | Ich lerne Deutsch, weil ich in Berlin studieren möchte. | Berlin’de okumak istediğim için Almanca öğreniyorum. |
| dass | Ich weiß, dass du heute keine Zeit hast. | Bugün vaktin olmadığını biliyorum. |
| wenn | Wenn es morgen regnet, bleiben wir zu Hause. | Yarın yağmur yağarsa evde kalırız. |
| ob | Ich weiß nicht, ob er kommt. | Gelip gelmeyeceğini bilmiyorum. |
| als | Als ich klein war, wohnten wir in Izmir. | Ben küçükken İzmir’de oturuyorduk. |
Dikkat: und, aber, oder, denn, sondern yan cümle başlatmaz; bunlardan sonra fiil yerini değiştirmez: Ich bleibe zu Hause, denn ich bin krank. deshalb, trotzdem, dann gibi zarflar ise ikinci cümlenin ilk öğesi sayılır, fiil hemen arkalarından gelir: Ich bin krank, deshalb bleibe ich zu Hause. Bütün bağlaçlar ve fiilin yeri için Almanca bağlaçlar, Almanca yan cümle bağlaçları, dass kullanımı, Almanca wenn cümleleri ve Almanca als kullanımı yazılarımıza bakabilirsiniz.
Almanca Cümle Kurma A1
A1 seviyesinde cümlelerin büyük bölümü beş kalıpla kurulur. Bu kalıpları otomatik hâle getirmek, konuşma ve yazma sınavında en çok işe yarayan beceridir.
| Kalıp | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| Özne + fiil + nesne | Ich trinke gern Tee. | Çay içmeyi severim. |
| Zaman + fiil + özne | Am Wochenende spiele ich Fußball. | Hafta sonu futbol oynarım. |
| Modal fiil + … + mastar | Ich möchte einen Kaffee bestellen. | Bir kahve sipariş etmek istiyorum. |
| Ayrılabilen fiil | Ich stehe um sieben Uhr auf. | Saat yedide kalkarım. |
| W-Frage | Was machst du heute Abend? | Bu akşam ne yapıyorsun? |
A1 seviyesinde und, aber, oder, denn ile iki cümleyi bağlamak yeterlidir; weil ve dass A2’de gelir. Konulara göre hazır cümleler için Almanca cümle kalıpları ve Almanca cümle kurma örnekleri yazılarımıza bakabilirsiniz.
Almanca Cümle Kurma Alıştırmaları A1
Karışık verilen kelimeleri doğru sıraya koyarak cümle kurun. İpucu: önce çekimli fiili bulun ve ikinci sıraya koyun. Cevapları görmek için alıştırmanın altındaki kutuyu açın.
1Kelimeleri doğru sıraya koyun
- Deutsch / ich / lerne
- heute / ich / arbeite / nicht
- du / wohnst / wo / ?
- morgen / wir / fahren / nach Berlin
- kann / ich / schwimmen / gut
- um 7 Uhr / auf / ich / stehe
Cevapları göster
- Ich lerne Deutsch.
- Heute arbeite ich nicht. / Ich arbeite heute nicht.
- Wo wohnst du?
- Morgen fahren wir nach Berlin. / Wir fahren morgen nach Berlin.
- Ich kann gut schwimmen.
- Ich stehe um 7 Uhr auf.
Almanca Cümle Kurma PDF
Almanca cümle kurma PDF: ücretsiz indir
21 cümle türünün tablosu, fiil 2. sırada kuralı, TeKaMoLo, ana ve yan cümle yapısı ile cevap anahtarlı alıştırmalar tek bir yazdırılabilir PDF’te. Ders, ödev ya da tekrar için kullanabilirsiniz.
Dikkat: Almanca cümle kurarken en sık yapılan hatalar
Ich Deutsch lerne.→ Ich lerne Deutsch. (fiil 2. sırada)Heute ich lerne Deutsch.→ Heute lerne ich Deutsch. (zaman başta → fiil, sonra özne)Ich kann sprechen Deutsch.→ Ich kann Deutsch sprechen. (mastar sona)…, weil ich bin krank.→ …, weil ich krank bin. (yan cümlede fiil sonda)Ich aufstehe um 7 Uhr.→ Ich stehe um 7 Uhr auf. (ön ek sona)
Alıştırmalar
2Cümleyi verilen kelimeyle başlatın
- Ich gehe morgen ins Kino. → Morgen …
- Wir essen um 12 Uhr. → Um 12 Uhr …
- Er spielt am Wochenende Tennis. → Am Wochenende …
- Ich habe leider keine Zeit. → Leider …
Cevapları göster
- Morgen gehe ich ins Kino.
- Um 12 Uhr essen wir.
- Am Wochenende spielt er Tennis.
- Leider habe ich keine Zeit.
3Yan cümle kurun (fiil sona)
- Ich bleibe zu Hause. Ich bin krank. (weil)
- Ich glaube. Er kommt morgen. (dass)
- Es regnet. Wir gehen nicht spazieren. (wenn … , …)
- Ich lerne Deutsch. Ich möchte in Wien arbeiten. (weil)
Cevapları göster
- Ich bleibe zu Hause, weil ich krank bin.
- Ich glaube, dass er morgen kommt.
- Wenn es regnet, gehen wir nicht spazieren.
- Ich lerne Deutsch, weil ich in Wien arbeiten möchte.
Sık sorulan sorular
Almanca cümle kurma sırası nasıldır?
Normal cümlede çekimli fiil ikinci sıradadır: Ich lerne Deutsch. Başa zaman ya da yer gelirse özne fiilin arkasına geçer: Heute lerne ich Deutsch. Fiilin ikinci parçası (mastar, Partizip, ön ek) cümlenin sonuna gider. Orta alanda zaman, sebep, tarz ve yer sırası (TeKaMoLo) izlenir.
Almanca cümle yapısı Türkçeden nasıl farklıdır?
Türkçede fiil her zaman sondadır (Ben Almanca öğreniyorum). Almancada çekimli fiil normal cümlede ikinci sırada, evet-hayır sorusunda başta, yan cümlede ise sondadır. Fiilin ikinci parçası Türkçedeki gibi sona gider.
Almancada fiil ne zaman sona gider?
weil, dass, wenn, ob, als, obwohl gibi bağlaçlarla başlayan yan cümlelerde ve dolaylı sorularda çekimli fiil en sona gider: …, weil ich krank bin. Modal fiil, Perfekt ve ayrılabilen fiillerde ise ikinci fiil parçası normal cümlede de sondadır.
TeKaMoLo nedir?
Orta alandaki bilgilerin alışılmış sırasını gösteren kısaltmadır: temporal (zaman), kausal (sebep), modal (tarz), lokal (yer). Örnek: Ich fahre heute wegen des Regens mit dem Bus zur Arbeit.
A1 seviyesinde Almanca cümle nasıl kurulur?
Özne + çekimli fiil + diğer öğeler sırasıyla başlayın: Ich trinke gern Tee. Modal fiil kullanırsanız mastarı sona koyun (Ich möchte einen Kaffee bestellen), ayrılabilen fiilin ön ekini de sona gönderin (Ich stehe um sieben Uhr auf).